viernes, septiembre 16, 2011
7. Euskera: Adjetivos, saludos y repaso de casos
Adjetivos (vocabulario)
| alter | perezoso/a | kanpotar | forastero/a |
| apurtuta | roto/a | labur | corto/a |
| argala | delgado/a | lapur | ladrón/a |
| baxu | bajo/a | lodi | gordo/a |
| behartsu | pobre | lotan | dormido/a |
| beldurtuta | temeroso/a | lotuta | atado/a |
| bero | caliente | luze | largo/a |
| berri | nuevo/a | maiteminduta | enamorado/a |
| beteta | lleno/a | makal | débil |
| bustita | mojado/a, húmedo/a | mehe | delgado/a, estrecho/a |
| epel | templado/a | motel | tartamudo/a |
| ero | loco/a | mozkor | borracho/a |
| erraz | fácil | mozkortuta | borracho/a |
| etzanda | acostado/a | mutilzahar | solterón/a |
| gaizto | malo/a | nekatuta | cansado/a |
| garai | alto/a | on | bueno/a |
| garbi | limpio/a | piztuta | encendido |
| gazte | joven | polita | hermoso/a |
| gezurti | mentiroso/a | pozik | contento/a |
| gizen | gordo/a | sendo | fuerte |
| handi | gran, grande | serio | serio/a |
| haserre | enfadado/a | triste | triste |
| herren | cojo/a | txar | malo/a |
| hotz | frío/a | txiki | pequeño/a |
| hutsik | vacío/a | zabalik | abierto/a |
| itsu | ciego/a | zahar | viejo/a |
| itsusi | feo/a | zail | difícil |
| itxita | cerrado/a | zikin | sucio/a |
| itzalita | apagado/a | zoro | loco/a |
| jakintsu | sabio/a | zutik | firme |
| jesarrita | sentado/a |
agurrak / saludos
| egun on! | ¡buenos días! | Respuestas: | |
| eguerdi on! | ¡buen mediodía! | baita zuri ere! | ¡también a ti! |
| arratsalde on! | ¡buenas tardes! | berdin | lo mismo |
| gabon! | ¡buenas noches! | ||
| kaixo, zer moduz? | hola, ¿qué tal? | ||
| zelan zabiltza | ¿qué tal andas? | ||
| ni ondo, eta zu? | yo bien, ¿y tú? | ||
| agur! | ¡adiós! / ¡hola! | ikusi arte | hasta vernos |
| laster arte | hasta pronto | hurrengora arte | hasta la próxima |
| gero arte | hasta luego | ondo ibili | buen viaje |
| bihar arte | hasta mañana | ongi etorri | bienvenido |
berbetak / conversaciones
| - Kaixo! | - ¡Hola! |
| - Kaixo! Nor zara du? | - Hola, ¿quién eres tú? |
| - Ni Kepa naiz. | - Yo soy Kepa. |
| - Zer zara zu? | - ¿Qué eres tú? |
| - Ni irakaslea naiz. | - Yo soy profesor. |
| - Non lan egiten duzu? | - ¿Dónde trabajas? |
| - Nik ikastetxe batean lan egiten dut. | - Yo trabajo en un colegio. |
| - Kaixo! Nor zara zu? | - ¡Hola! ¿Quién eres? |
| - Ni Ander naiz. Eta zu, Amaia zara? | - Yo soy Ander. ¿Y tú, eres Amaia? |
| - Bai, Amaia naiz. Barakaldokoa naiz baina Bilbon bizi naiz. Zu Bilbokoa zara? | - Sí, soy Amaia. Soy de Barakaldo pero vivo en Bilbao. ¿Eres de Bilbao? |
| - Bai, ni Bilbokoa naiz. | - Sí, soy de Bilbao. |
| - Aupa Anton! | - ¡Hola Anton! |
| - Aupa Txomin! Aspaldiko! Zer moduz? | - ¡Hola Txomin! ¡Cuánto tiempo! ¿Qué tal? |
| - Ni ondo eta zu? | - Yo bien, ¿y tú? |
| - Ondo ere bai. | - También bien. |
| - Non bizi zara? | - ¿Dónde vives? |
| - Zazpi Kaletan, Iturribide kalean. | - En las Siete Calles, en la calle Iturribide. |
| - Ni orain Pilota kalean. | - Yo ahora en la calle Pelota. |
| - Elkar ikusiko dugu. | - Nos veremos. |
| - Bai, orixe! | - Sí, ¡por supuesto! |
| - Agur Txomin! | - ¡Adiós Txomin! |
| - Gero arte! | - ¡Hasta luego! |
1) Escribe un diálogo entre dos personas empleando preguntas como por ejemplo: ¿quién eres?, ¿de dónde eres?, ¿dónde vives?, ¿de qué trabajas?, ¿qué te gusta?, etc.
2) Identifica todas las marcas de caso en esta canción de Oskorri:
Aita-semeak
Aita semeak tabernan daude
ama-alabak jokoan (BIS)
Berriz ikusi beharko dugu
behi gizena auzoan,
berriro ere ez da faltako
trapu zaharrik kakoan.
Aita semeak tabernan...
Eta lapurrek ohostu dute
guk gendukana etxean,
eta gu gaude erdi biluzik
beti inoren menpean.
Aita semeak tabernan...
Geurea dugu erru guztia,
geurea dugu osoan,
ez inori ba errua bota
Euskal Herria hiltzean.
Aita semeak tabernan...
Baina gaztea naiz eta daukat
etorkizuna eskuan,
ez zaigu hilko Euskal Herria
ni bizi naizen artean.
Aita semeak tabernan...
El padre y el hijo
El padre y el hijo están en la taberna
la madre y la hija en el juego (BIS)
Otra vez necesitaremos ver
la vaca gorda en el barrio,
de nuevo no faltará
trapos viejos en la percha.
El padre y el hijo en la taberna...
Y los ladrones han robado
lo que teníamos en casa,
y nosotros estamos medio desnudos
siempre dependiendo de alguien.
El padre y el hijo en la taberna...
Tenemos toda la culpa,
la tenemos en todo,
no le eches la culpa a nadie
en la muerte de Euskal Herria.
El padre y el hijo en la taberna...
Pero soy joven y tengo
el futuro en la mano,
no se nos morirá Euskal Herria
mientras yo viva.
El padre y el hijo en la taberna...
